Làng ở trong khoảng đại chưng của đồn giặc. Bọn chúng nó bắn, vẫn thành lệ, mỗi ngày hai lần, hoặc buổi sáng sớm cùng xế chiều, hoặc đứng bóng và sẩm tối, hoặc nửa đêm cùng trở con gà gáy. Phần lớn đạn đại chưng đều lâm vào hoàn cảnh ngọn đồi xà nu cạnh bé nước lớn. Cả rừng xà nu hàng ngàn cây không tồn tại cây nào không biến thành thương. Có những cây bị chặt đứt ngang nửa thân mình, đổ ào ào như 1 trận bão. Ở chỗ vết thương, vật liệu nhựa ứa ra, tràn trề, thơm ngào ngạt, lộng lẫy nắng hè gay gắt, rồi từ từ bầm lại, đen và đặc quyện thành từng cục máu lớn.

Bạn đang xem: Văn bản rừng xà nu

Trong rừng ít bao gồm loại cây sinh sôi nảy nở khoẻ như vậy. Cạnh một cây xà nu new ngã gục, đã có bốn năm cây bé mọc lên, ngọn xanh rờn, hình nhọn mũi tên lao thẳng lên bầu trời. Cũng có ít một số loại cây ham ánh nắng mặt trời mang đến thế. Nó phóng lên rất cấp tốc để tiếp rước ánh nắng, thứ tia nắng trong rừng rọi từ trên cao xuống từng luồng lớn thẳng tắp, nhấp nhánh vô số hạt bụi vàng từ nhựa cây cất cánh ra, thơm mỡ màng. Có những cây bé vừa phệ ngang tầm ngực fan lại bị đại chưng chặt đứt làm cho đôi. Ở đầy đủ cây đó, vật liệu nhựa còn trong, hóa học dầu còn loãng, dấu thương không lành bệnh được, cứ loét mãi ra, năm mười hôm thì cây chết. Nhưng cũng có thể có những cây vượt lên được cao hơn đầu người, cành lá chi chít như những nhỏ chim vẫn đủ lông mao, lông vũ. Đạn đại bác bỏ không giết nổi chúng, hầu hết vết yêu đương của chúng nhanh khỏi như trên một thân thể cường tráng. Bọn chúng vượt lên hết sức nhanh, thay thế những cây sẽ ngã… Cứ thế hai ba năm nay rừng xà nu ưỡn tấm ngực lớn của bản thân ra, che chắn cho làng…

Đứng trên đồi xà nu ấy trông ra xa, cho đến khi hết tầm đôi mắt cũng không thấy gì khác ngoài các đồi xà nu thông liền tới chân trời.


Ba năm đi lực lượng hôm nay Tnú mới tất cả dịp ghé trở lại viếng thăm làng. Thằng nhỏ xíu Heng gặp gỡ ở bé nước khủng dẫn anh về. Ngày anh ra đi nó mới đứng mang lại ngang bụng anh, chưa biết mang củi, mới chỉ đeo dòng xà lét nhỏ xíu theo fan lớn ra rẫy. Hiện nay nó mang 1 khẩu súng ngôi trường Mát, dẫn anh đi. Vẫn là con con đường cũ, qua loại nà bắp sẽ trồng sắn cùng cây pom chu chũm lên hai cái dốc đứng sững sẽ được giảm ra từng bực, chui qua 1 rừng lách rậm ngày mát mẻ thì vô số gắng lá, rồi đến cái làng nhỏ của anh. Tuy thế nếu không tồn tại người dẫn, chắc hẳn rằng Tnú không dám đi một mình. Đường cũ nay chằng chịt hầm chông, hố chông, cứ mười phút lại gặp một giàn thò sẵn sàng sẵn, buộc phải thò căng như dây ná, đánh một phát chắc chắn rằng gẫy đôi ống quyển, lưỡi thò từng đôi, từng đôi gác lên giàn, sắc lạnh. Thằng bé nhỏ Heng mập lên cũng không nhiều nói tựa như các người dân thôn Xô Man này. Nó đội một chiếc mũ sụp xin được của anh giải phóng quân làm sao đó, khoác một loại áo bà cha dài phết đít, vẫn đóng khố, súng đeo chéo ngang lưng ra vẻ một bạn lính thực sự.

(Lược một đoạn: trê tuyến phố dẫn Tnú về làng, Heng kể lại những thay đổi sau khi Tnú đi vắng: Pít đã làm túng bấn thư chi bộ. Tnú bỗng nhiên nhớ đến những kỉ niệm về Mai, bạn vợ đã biết thành giặc giết thịt hại. Về mang lại làng, Tnú được phần nhiều người đón tiếp nồng nhiệt)

Một bàn tay nặng trĩu trịch vắt chặt rước vai anh như một kìm sắt. Anh cù lại: gắng Mết! Ông cố gắng vẫn quắc thước như xưa, râu hiện giờ đã nhiều năm tới ngực với vẫn đen bóng, đôi mắt vẫn sáng với xếch ngược, lốt sẹo sống má bên đề xuất vẫn bóng bóng. Ông sinh sống trần, ngực căng như một cây xà nu lớn. Ông thế đẩy Tnú ra một bước, chú ý anh từ trên đầu đến chân, rồi phá lên cười:– Hà hà… Đeo cả tôm xông về à… anh “lực lượng”… Được!

Tnú đọc ý ông cụ. Ông không khi nào khen “Tốt! Giỏi!”. Hầu như khi vừa ý nhất, ông chỉ nói “Được!”.


Lúc ông rứa Mết nói, mọi fan đều im bặt. Ông nói như ra lệnh, sáu mươi tuổi rồi mà lại tiếng nói vẫn ồ ồ, dội vang trong lồng ngực:– Cấp chỉ huy cho về mấy đêm?…. Một tối à, được! cho một đêm, về một đêm, cho hai đêm, về hai đêm, nên chấp hành đến đúng. Đêm nay mày trong nhà tau.

(Lược một đoạn: cố gắng Mết dẫn Tnú ra máng nước đầu làng. Dù sẽ rửa sống suối rồi, cơ mà Tnú vẫn xúc động để cho vòi nước của xóm mình giội lên khắp bạn như ngày trước.)

Bữa cơm tối trong nhà cụ Mết, quanh đó món canh tàu môn bạc tình hà nấu bếp lạt trong ống nứa, còn có thêm mấy nhỏ cá chua. Đó là món quan trọng cụ Mết đãi người đi xa về. Tnú mở ống lương khô, xúc mang đến ông cầm cố một muỗng muối. Ông nuốm bảo:– Tau cũng còn nửa lon muối bột của huyện thưởng con Dít ngày nó đi đại hội chiến sỹ thi đua, nó về phân tách đều cho từng bếp một phần. Nhưng loại đó để dành cho những người đau. Còn điều này mày cho thì tau ăn.

Ông thay không nêm muối vào canh. Ông chia cho từng người mấy hạt, họ ăn sống từng hạt, ngậm rất lâu trong miệng nhằm nghe chất mặn mặn mà tan dần. Cơm trắng gạo white ghế không hề ít củ pom chu. Ông núm bưng bát cơm nói như thanh minh:– trong năm này làng không đói. Gạo đủ nạp năng lượng tới mùa suốt. Nhưng phải kê dành, dự trữ mỗi nhà bếp cho được ba năm. Ngươi đi phương pháp mạng, người chỉ huy cũng dạy dỗ mày rồi, tấn công thằng Mĩ bắt buộc đánh dài.


Rồi bỗng nhiên ngột, ông chũm hỏi:– Mười ngón tay mày vẫn cụt nạm à? không mọc ra được nữa à?… Ừ…

Ông rứa đặt chén cơm xuống, giận dữ:– nhưng làng biết rồi chớ?… Được! Ngón tay còn nhị đốt cũng bắn súng được. Mi có đi qua chỗ rừng xà nu gần nhỏ nước khủng không? Nó vẫn sống đấy. Không tồn tại cây gì mạnh bằng cây xà nu khu đất ta. Cây bà mẹ ngã, cây nhỏ mọc lên. Đố nó làm thịt hết rừng xà nu này?… Kìa, nạp năng lượng đi chớ! Gạo người Strá mình làm nên ngon tốt nhất rừng núi này đấy, con ạ…

Cơm nước xong, từ bỏ phía bên ưng có ai đấy tấn công lên một hồi mõ nhiều năm lại cha tiếng. Dân làng cộng đồng lượt kéo cho tới nhà thế Mết. Các thiếu nữ dụi tắt đuốc ở cầu thang trước lúc bước vào nhà. Cũng đều có người, những bà cụ, thay cả cây đuốc còn cháy rực đi thẳng vào, soi lên phương diện Tnú, chú ý đi quan sát lại thiệt kĩ rồi ném bó đuốc vào bếp, lửa bốc lên, cháy giần giật. Các ông cầm cố thì chưa bước lên trên cầu thang đang nói oang oang:– Thằng Tnú đâu rồi! mang lại nó ăn no rồi chớ, ông Mết?

Có giờ một bà già:– đàn đàn ông này, xê ra một chút ít cho nhỏ Dít nó ngồi cùng với chớ. Dít ơi, ngồi trên đây con!

Tnú ngửng quan sát lên. Dít đang ngồi sụp xuống trước phương diện anh, hai chân xếp về một bên, chuyển tay kéo tấm váy bịt kín cả gót chân. Tnú tự nhiên nghe một luồng rét rân rân sống mặt với ở ngực. Mai! Trước đôi mắt anh là Mai đấy! Anh bất ngờ Dít phệ lên lại như là Mai đến thế. Dòng mũi hơi tròn của Dít ngày nay đã thẳng và nhỏ dại lại, nhì hàng lông mày đậm đến che tối cả hai con mắt mở to, bình thản, vào suốt. Dít quan sát Tnú bằng hai con mắt ấy rất lâu, trong những khi bốn, năm đứa bé, đứa nào thì cũng tranh số ghế gần chị Dít. Rồi chị hỏi Tnú, giọng khá lạnh lùng:– Đồng chí về gồm giấy không?

Tnú không hiểu:– Giấy gì?

– Giấy cấp trên đến nghỉ phép đó. Không tồn tại giấy, trốn về thì ko được. Uỷ ban cần bắt thôi.

Tnú mỉm cười ồ. Anh định đùa, bảo nhớ xóm quá trốn trở lại viếng thăm làng một bữa, nhưng mà nhìn đôi mắt nghiêm tự khắc của Dít và nghe loại im lặng chờ đợi chung quanh, anh mở túi áo, mang một miếng giấy nhỏ đưa cho chị.– Báo cáo bè bạn chính trị viên thôn đội…

Dít nỗ lực tờ giấy, soi lên ánh lửa. Hàng trăm cái đầu chụm lại, mấy đứa bé bỏng lắp bắp đánh vần. Dít đọc khôn cùng lâu, hiểu đi hiểu lại đến ba lần. Rứa Mết hỏi:– Đúng chớ? Nó bao gồm phép chớ?

Dít chuyển trả lại mang đến Tnú. Hiện thời chị bắt đầu cười:– Đúng rồi, gồm chữ kí fan chỉ huy. Sao anh về có một đêm thôi?

Rồi chị trả lời:– Thôi cũng được. Về một đêm cho làng thấy mặt là được rồi. Bọn em mồm đứa nào cũng nhắc anh mãi.

Tiếng mỉm cười nói yên đi một hiện nay lại rộn lên chật cả căn nhà nhỏ.– gồm chữ kí của người chỉ đạo đó nghe!

– xuất sắc lắm rồi!

– Một đêm thôi, mai lại đi rồi, không nhiều quá, nhớ tiếc quá!

Tiếng ông vậy Mết ồ ồ át tất cả:– Hà hà… được!

Ông cụ đẩy hai, ba đứa bé xíu ra, bước vào ngồi xuống trước nhà bếp lửa, cạnh Tnú. Ông cầm gõ ống điếu lên đầu ông táo, bẻ một que nứa nhỏ tuổi ở sạp, cẩn thận xoi mang đến hết tàn thuốc trong ống điếu, rồi ngửng lên, chú ý quanh một lượt. Mọi người đã ngồi đâu vào đấy và lắng chờ. Ông cụ bước đầu nói.Bên ngoài lấm tấm một trận mưa đêm, rì rào như gió nhẹ. Ông cố kỉnh không chứa cao giọng, giờ đồng hồ nói khôn xiết trầm:– Ông già bà già thì biết rồi. Giới trẻ có đứa biết, bao gồm đứa không biết rõ. Còn lũ con nít thì chưa biết. – Ông nỗ lực trừng mắt nhìn lũ trẻ, bọn chúng nó cảm thấy mẫu nghiêm trang vào lời ông già, đứa làm sao đứa nấy ngồi vắng lặng thin thít, dán đôi mắt vào mồm ông cụ. – Tnú, anh Tnú của bọn chúng mày về rồi đó. – Ông ráng đặt bàn tay chắc nịch lên vai Tnú. – Anh Tnú cơ mà tau sẽ kể cho việc đó mày nghe từng nào lần rồi đó. Đấy, nó đấy, nó đi giải tỏa quân tiến công giặc, ni nó trở lại thăm làng một đêm, cấp trên cho về một đêm, bao gồm chữ kí fan chỉ huy, chị túng bấn thư coi rồi. Nó đấy! Nó là tín đồ Strá mình. Cha mẹ nó bị tiêu diệt sớm, thôn Xô Man này nuôi nó. Đời nó khổ, nhưng lại bụng nó sạch sẽ như nước suối thôn ta. Đêm ni tau kể chuyện nó cho tất cả làng nghe, nhằm mừng nó trở lại viếng thăm làng. Tín đồ Strá ai bao gồm cái tai, ai có cái bụng thương núi, yêu mến nước, hãy lắng mà lại nghe, nhưng mà nhớ. Trong tương lai tau bị tiêu diệt rồi, bọn chúng mày nên kể lại cho bé cháu nghe…

(Lược một đoạn: cố gắng Mết kể lại chuyện cũ, thời gian Tnú cùng Mai còn bé, mà lại đã góp phần tích cực vào bài toán nuôi giấu cán cỗ ở trong rừng.)

Anh cán bộ ở vào rừng hiện giờ là anh Quyết. Từ ngày thằng Mĩ – Diệm cho tới rừng núi này, ko bữa làm sao nó ko đi lùng, không đêm nào chó của nó và súng của nó không sủa vang cả rừng. Nhưng lại dân làng mạc Xô Man vẫn từ hào: năm năm, không hề có một cán bộ bị giặc bắt hay giết mổ trong rừng làng này. Ban đầu thanh niên đi nuôi với gác được cho cán bộ. Thằng Mĩ – Diệm biết được, nó bắt thanh niên. Nó treo cổ anh Xút lên cây vả đầu làng.– Ai nuôi cộng sản thì coi đó!

Rồi nó cấm thanh niên đi rừng. Bà già ông già thay bạn teen đi nuôi cán bộ. Này lại biết được. Nó giết bà Nhan, chặt đầu cột tóc treo đầu súng.Sau cùng đến bè lũ trẻ chũm ông già, bà già. Trong đám đó, hăng nhất có Tnú cùng Mai. Hễ Tnú đi rẫy thì Mai đi cùng với cán bộ. Hễ Mai ở nhà giữ nhỏ Dít cho bà mẹ thì Tnú đi. Cũng đều có bữa cả hai đứa cùng đi. Bọn chúng ở lại luôn ngoài rừng ban đêm. Để cán cỗ ngủ 1 mình ngoài rừng một đêm, tâm địa không yên ổn được. Lỡ giặc lùng, ai dẫn cán cỗ chạy. Anh Quyết hỏi:– những em không sợ giặc bắt à? Nó giết thịt như anh Xút, như bà Nhan đó.

Tnú đang nằm trong lòng anh Quyết, ngồi dậy, tung loại dồ ra:– cầm cố Mết nói: Cán cỗ là Đảng. Đảng còn, núi nước này còn.

Trong rừng, anh Quyết dạy Tnú và Mai học tập chữ. Anh chẻ nứa, đập giập ra, ghép lại thành mấy tấm biển to bằng tía bàn tay. Ba bạn bè đốt sương xà nu xông bảng nứa đen kịt rồi lấy nhựa cây luông tờ ngheo phết lên một tấm dày, rửa nước cũng không phai được. Tnú đi tía ngày mặt đường tới núi Ngọc Linh mang lại một xà lét đầy đá trắng có tác dụng phấn. Mai học giỏi hơn Tnú, bố tháng gọi được chữ, viết được cái ý vào bụng bản thân muốn, sáu tháng có tác dụng được toán hai nhỏ số. Tnú học chậm rãi hơn, và lại hay nổi nóng. Học tới chữ i dài, nó quên mất chữ o thêm loại móc thì gọi là chữ a. Tất cả lần thua thảm Mai, nó đập bể cả cái biển nứa trước phương diện Mai cùng anh Quyết, bỏ ra suối ngồi một mình suốt ngày. Anh Quyết ra dỗ nó ko nói. Mai ra dỗ, nó đòi tấn công Mai. Mai cũng ngồi lì đó với nó:

– Tnú không về, tui cũng không về. Về đi, anh Tnú. Mai làm tấm biển khác mang lại anh rồi.

Nó thế một hòn đá, từ bỏ đập vào đầu, ra máu ròng ròng. Anh Quyết yêu cầu băng lại mang đến nó. Đêm đó, anh ôm nó vào hốc đá. Anh rủ rỉ:– Sau này, nếu Mĩ – Diệm giết anh, Tnú nên làm cán bộ thay anh. Không học tập chữ sao làm được cán bộ giỏi.

Tnú mang ngủ không nghe. Nó lén chùi nước mắt giàn giụa. Sáng hôm sau, nó hotline Mai ra sau hốc đá:– Mai nói đến tôi chữ o có móc là chữ bỏ ra đi. Còn chữ đưa ra đứng sau chữ đó nữa, chữ bỏ ra có cái bụng to đó.

Mai quay khía cạnh đi, không dám cười. Nó viết một chữ có một cái bụng to lên tấm bảng nó mới tạo nên Tnú. Nó thế nói nhỏ nhưng giọng vẫn lanh lảnh:– Anh nhớ tốt lắm, chữ bê đó.

– Ừ, bê… bê… đầu tôi ngây ngô quá!

Tnú lamg giảm bớt trí nhớ chữ, nhưng lại đi mặt đường núi thì đầu nó sáng lạ lùng. Nó liên lạc mang lại anh Quyết từ xã về huyện. Không lúc nào nó đi con đường mòn. Giặc vây những ngả đường, nó trèo lên một cây cao quan sát quanh một lượt rồi xé rừng mà đi, lọt toàn bộ các vòng vây. Qua sông nó không ưa thích lội địa điểm nước êm, cứ lựa vị trí thác dũng mạnh mà bơi lội ngang, vượt lên trên mặt nước, cỡi lên thác băng băng như một con cá kình. Nó nói:– Qua vị trí nước êm thằng Mĩ – Diệm giỏi phục, chỗ nước mạnh dạn nó ko ngờ.

Nhưng lần đó, Tnú cho tới một thác sông Đắc Năng, vừa cuốn chiếc thư của anh ý Quyết giữ hộ về huyện trong một ngọn lá dong, ngậm vào miệng định quá thác, thì họng súng của thằng giặc phục kích chĩa vào tai lạnh ngắt, Tnú chỉ kịp nuốt luôn luôn cái thư.

(Lược một đoạn: Tnú bị giặc bắt cùng tra tấn dã man. Cha năm sau, Thú vượt lao tù trở về làng. Anh Quyết đã trở nên thương nặng trĩu trong một trận phục kích. Trước cơ hội hy sinh, anh viết thư khích lệ dân xóm Xô Man. Nghe lời anh, hồ hết người chuẩn bị chiến đấu.)

Tin xóm Xô Man mài giáo mang lại tai bầy giặc làm việc đồn Đắc Hà. Giữa mùa trong cả lúa, bọn chúng kéo về một tiểu đội vừa đúng lúc đứa nam nhi đầu lòng của Mai cùng Tnú ra đời. Cũng thằng chỉ đạo năm trước, thằng Dục. Nó nhóm mũ đỏ màu máu. Nó gầm lên:– Lại thằng Tnú chứ không người nào hết. Bé cọp này mà không làm thịt sớm, ni nó làm loạn rừng núi này rồi.

Cụ Mết cùng Tnú dẫn tuổi teen lánh vào rừng. Chúng ta không đi đâu xa, chỉ quanh quẩn ở các gốc cây, hốc đá quanh làng, dính theo giặc. Chúng nó đóng lại trong làng tứ đêm. Ngọn roi của nó không xuất phát từ 1 ai. Giờ kêu khóc dậy cả làng. Thằng Dục lăm lăm khẩu pháo lục:– Đứa nào thoát ra khỏi làng, bắt được, bắn chết tức thì tại chỗ.

Không ai lọt ra được. Chỉ bao gồm con Dít nhỏ, lanh lẹn, cứ sẩm tối lại trườn theo máng nước rước gạo ra rừng cho nỗ lực Mết, Tnú và thanh niên. Tảng sáng sủa ngày thứ tứ thì chúng bắt được con nhỏ xíu khi nó ở ngoại trừ rừng về. Chúng để con nhỏ nhắn đứng giữa sân, lên đạn tôm xông rồi tự từ bắn từng viên một, không bắn trúng, đạn chỉ sượt qua tai, sém tóc, cày đất quanh nhị chân nhỏ của Dít. Váy nó rách rưới tượt từng mảng. Nó khóc nhè lên tuy vậy rồi mang đến viên sản phẩm công nghệ mười nó chùi nước mắt, từ kia im bặt. Nó đứng im giữa đàn lính, cứ từng viên đạn nổ, loại thân hình mảnh khảnh của này lại quật lên một cái nhưng đôi mắt nó thì vẫn nhìn bọn giặc yên tâm lạ lùng, bình tĩnh như hai con mắt chị túng thư hiện thời vậy.

Không làm gì được bé bé, thằng Dục cần sử dụng đến ngón đòn cuối cùng. Nó bắt Mai.– Bắt được con cọp mẫu và cọp con, tất vẫn dụ được cọp đực trở về.

Tnú nghe rõ lời nói đó của thằng Dục. Anh nấp ở nơi bắt đầu cây cạnh máng nước đầu làng. Từ vị trí ấy nhận thấy sân thôn rõ mồn một. Hai bàn tay anh bíu chặt lấy cội cây khi đàn lính, mười thằng, dẫn Mai ra giữa sân. Mai địu nhỏ trên lưng, thằng bé nhỏ chưa được một tháng. Ai cũng bảo nó giống Tnú kỳ lạ lùng. Không đi Kon Tum mua vải được, Tnú đề nghị xé đôi tấm dồ của bản thân mình ra có tác dụng tấm choàng cho Mai địu con. Thằng bé xíu nằm vào tấm choàng ấy, ngủ say trên sườn lưng mẹ.

Thằng Dục hỏi:– ông chồng mày ở đâu, con mọi cộng sản kia?

Mai xốc lại người con trên lưng, ngửng đôi mắt không nhỏ nhìn thằng Dục.– ngươi câm à, con chó cái! – Nó quát bọn lính – Đúng ì ra kia à!

Một thằng bộ đội to lớn nhất liếc ánh mắt thằng Dục, vậy một cây sắt dài bước vào cạnh Mai. Nó lê lưỡi liếm quanh môi một lượt, rồi lờ đờ giơ cây fe lên. Mai thét lên một tiếng. Chị vội dỡ tấm địu, vừa kịp lật đứa con ra phía bụng dịp cây fe giáng xuống trên lưng.– Thằng Tnú sinh hoạt đâu, hả?

Cây sắt thiết bị hai đập vào trước ngực Mai, chị lật đứa bé ra sau lưng. Nó lại đánh sau lưng, chị lật thằng bé ra trước ngực. Trận mưa cây sắt mỗi khi một dồn dập. Ko nghe thấy giờ đồng hồ thét của Mai nữa. Chỉ nghe đứa nhỏ bé khóc ré lên một giờ đồng hồ rồi im bặt. Chỉ từ tiếng cây sắt nện xuống hừ hự.

Tnú bỏ gốc cây của anh. Đó là một cây vả. Anh đang bứt đứt hàng trăm trái vả nhưng mà không hay. Anh chồm dậy. Một bàn tay níu vai anh lại. Tiếng cầm cố Mết nặng trịch:– ko được, Tnú! Để tau!

Tnú gạt tay ông ráng ra. Ông thay nhắc lại:– Tnú!

Tnú xoay lại. Ông nạm không chú ý ra Tnú nữa. Ở nơi hai con mắt anh bây giờ là hai viên lửa lớn. Ông nạm buông vai Tnú ra.

Một tiếng hét dữ dội. Tnú vẫn nhảy xổ vào giữa bầy lính. Anh băn khoăn đã làm gì. Chỉ thấy thằng quân nhân giặc to mập nằm ngửa ra giữa sân, thằng Dục tháo dỡ chạy vào trong nhà ưng. Giờ lên đạn lách biện pháp quanh anh. Rồi Mai ôm đứa con chui vào ngực anh. Nhị cánh tay to lớn như nhị cánh lim chắc của anh ôm chặt lấy bà mẹ con Mai.– Đồ ăn uống thịt người, tau đây, Tnú đây!…

Tnú không cứu vớt sống được Mai.– Ừ, Tnú không cứu sống được mẹ con Mai…

Tiếng ông vắt Mết vẫn trầm và nặng. Ông nuốm vụng về trở tay lau một giọt nước mắt. Tự nhiên ông cố kỉnh nói lớn lên:– Tnú không cứu được bà xã con. Về tối đó Mai chết. Còn người con thì đã chết rồi. Thằng lính to mập đánh một cây sắt vào ngang bụng nó, lúc bà bầu nó vấp ngã xuống, ko kịp bít cho nó. Nhớ không, Tnú, ngươi cũng không cứu sống được vợ mày. Còn ngươi thì bọn chúng nó bắt mày, vào tay ngươi chỉ gồm hai bàn tay trắng, chúng nó trói ngươi lại. Còn tau thì lúc đó tau thua cuộc gốc cây vả. Tau thấy chúng nó trói mày bằng dây rừng. Tau không dancing ra cứu vớt mày. Tau cũng chỉ có hai bàn tay không. Tau không ra, tau quay lấn sân vào rừng, tau đi tìm bầy thanh niên. Bọn thanh niên thì cũng đã đến rừng, bọn chúng nó đi tìm giáo mác. Nghe rõ chưa, các con, rõ chưa. Lưu giữ lấy, ghi lấy. Sau đây tau chết rồi, cất cánh còn sống yêu cầu nói lại cho con cháu: chúng nó đã chũm súng, mình nên cầm giáo!…

Chúng nó trói chặt Tnú bởi dây rừng, khênh ném vào góc nhà ông rồi kéo đi ăn thịt nhỏ heo của anh Brôi.

Tnú phía bên trong góc nhà. Bóng về tối đã dày đặc. Anh suy nghĩ, kinh ngạc tự thấy mình vô cùng bình thản:

“Đứa nhỏ chết rồi. Mai dĩ nhiên cũng chết rồi, Tnú cũng sắp đến chết. Ai sẽ làm cán bộ? Đến khi bao gồm lệnh Đảng cho đánh, ai sẽ làm cán cỗ lãnh đạo dân thôn Xô Man tấn công giặc? nuốm Mết vẫn già. Được, còn có bầy thanh niên. Rồi con Dít sẽ mập lên. Con bé nhỏ ấy vững hơn hết chị nó. Không sao… Chỉ tiếc cho Tnú, Tnú ko sống được cho tới ngày cầm cố vũ khí đứng dậy với dân làng…”.

Thằng Dục không giết mổ Tnú ngay. Nó đốt một lô lửa lớn ở trong nhà ông, lùa tất cả dân làng mạc tới, tháo dỡ trói mang đến Tnú, rồi nói với mọi người:– Nghe nói chúng mày vẫn mài rựa, mài giáo cả rồi, đề nghị không? Được, đứa nào ao ước cầm rựa, vắt giáo thì coi bàn tay thằng Tnú đây.

Nó hất hàm ra hiệu cho thằng bộ đội to phệ nhất. Bọn chúng nó đã sẵn sàng sẵn cả. Thằng lính mở túi se mang ra một nhúm giẻ vẫn tẩm dầu xà nu. Nó quấn giẻ lên mười đầu ngón tay Tnú. Rồi nó cầm lấy một cây lửa. Tuy thế thằng Dục bảo:– Để đó mang đến tau.

Nó giật mang cây lửa.

Tnú ko kêu lên một giờ nào. Anh trợn mắt nhìn thằng Dục. Nó cười cợt sằng sặc. Nó gí cây lửa lại ngay cạnh mặt anh:– Coi kĩ dòng mặt thằng cộng sản mong cầm vũ trang này coi sao nào! Số kiếp chúng mày không phải số kiếp nuốm giáo mác. Bỏ cái mộng gắng giáo mác đi nghe không!

Một ngón tay Thú bốc cháy. Hai ngón, ba ngón. Không tồn tại gì đượm bởi nhựa xà nu. Lửa bắt siêu nhanh. Mười ngón tay vẫn thành mười ngọn đuốc.

Tnú nhắm đôi mắt lại, rồi mở mắt ra, trừng trừng.

Trời ơi! bố mẹ ơi! Anh không cảm giác lửa ngơi nghỉ mười đầu ngón tay nữa.

Anh nghe lửa cháy trong lồng ngực, cháy sống bụng. Huyết anh mặn chát sinh hoạt đầu lưỡi. Răng anh đã gặm nát môi anh rồi. Anh không kêu lên. Anh Quyết nói: “Người cộng sản ko thèm kêu van…”. Tnú ko thèm, không thèm kêu van. Nhưng trời ơi! Cháy, cháy cả ruột phía trên rồi! Anh Quyết ơi! Cháy! Không, Tnú sẽ không kêu! Không!

Tiếng cười cợt giần lag của thằng Dục. Cụ già già chồm dậy. Lũ lính gạt ra. Giờ kêu ré của đồng bào. Giờ chân ai rầm rập xung quanh nhà ưng. Ai thế?

Tnú thét lên một tiếng. Có một tiếng thôi. Tuy vậy tiếng thét của anh bỗng nhiên vang dội thành nhiều tiếng thét kinh hoàng hơn. Giờ đồng hồ “Giết!”. Tiếng chân fan đạp trên sàn công ty ưng ào ào. Tiếng lũ lính kêu thất thanh. Tiếng núm Mết ồ ồ: “Chém! Chém hết!”. Cụ Mết đúng rồi, thế Mết vẫn đứng đấy, lưỡi mác nhiều năm trong tay. Thằng Dục nằm dưới lưỡi mác của nỗ lực Mết. Và thanh niên, tất cả thanh niên trong làng, mỗi người một cây rựa sáng loáng, rất nhiều cây rựa mài bằng đá Tnú với từ đỉnh núi Ngọc Linh về…

Tiếng anh Brôi nói, trầm tĩnh:– Tnú, Tnú. Tỉnh giấc dậy chưa! Đây này, công ty chúng tôi giết không còn rồi. Cả mười đứa, đây này! bởi giáo, bằng mác. Đây này!

Lửa vẫn tắt bên trên mười đầu ngón tay Tnú. Mà lại đống lửa xà nu mập giữa công ty vẫn đỏ. Xác mười tên quân nhân giặc ngổn ngang quanh đống lửa đó.

Cụ Mết chống giáo xuống sàn nhà, ngôn ngữ vang vang:– nạm là ban đầu rồi. Đốt lửa lên! Tất khắp cơ thể già, bạn trẻ, người đàn ông, người bọn bà, mọi người phải tìm lấy một cây giáo, một cây mác, một cây dụ, một cây rựa. Ai không tồn tại thì vót chông, năm trăm cây chông. Đốt lửa lên!

Tiếng chiêng nổi lên…

Đứng bên trên đồi xà nu gần nhỏ nước lớn, suốt cả đêm nghe cả rừng Xô Man ào ào rung động. Cùng lửa cháy mọi rừng…

(Lược một đoạn: Tnú kể mang lại dân làng nghe vào một trận chiến đấu, anh đang bóp chết tên chỉ đạo đồn bằng đôi tay tàn tật lúc nó cố kỉnh thủ trong hầm.)

Tnú lại ra đi. Rứa Mết cùng Dít đưa anh ra cho rừng xà nu gần nhỏ nước lớn. Trận đại chưng đêm qua sẽ đánh vấp ngã bốn năm cây xà nu to. Vật liệu bằng nhựa ứa ra ở hồ hết vết thương vẫn đọng lại, nhấp nhánh nắng hè. Không tính vô số đa số cây bé đang mọc lên. Có những cây new nhú khỏi phương diện đất, nhọn hoắt tựa như những mũi lê.

Ba tín đồ đứng sinh sống đấy nhìn ra xa. Đến hút tầm đôi mắt cũng ko thấy gì khác ngoài các rừng xà nu tiếp nối chạy mang đến chân trời.Truyện ngắn Rừng xà nu được viết năm 1965 (ra đôi mắt lần trước tiên trên tạp chí âm nhạc Quân giải phóng Trung Trung bộ số 2/1965, tiếp nối in vào tập Trên quê hương những nhân vật Điện Ngọc) là tác phẩm lừng danh nhất trong các các biến đổi của Nguyên Ngọc viết trong số những năm đao binh chống đế quốc Mĩ. Văn phiên bản ở đây bao gồm lược một vài đoạn.

Rừng xà nu là một thiên truyện mang chân thành và ý nghĩa và vẻ đẹp mắt của một khúc sử thi trong văn xuôi hiện nay đại. Với lời văn trau chuốt, giàu hình ảnh, vật phẩm đã tái hiện được vẻ đẹp nhất tráng lệ, hào hùng của núi rừng, của con người và của truyền thống văn hoá Tây Nguyên. Trải qua câu chuyện về phần đông con fan ở một bạn dạng làng hẻo lánh, mặt những cánh rừng xà nu bạt ngàn, xanh bất tận, tác giả đã đề ra một vấn đề có ý nghĩa sâu sắc lớn lao của dân tộc và thời đại: Để cho việc sống của tổ quốc và dân chúng mãi mãi ngôi trường tồn, không tồn tại cách nào khác hơn là buộc phải cùng nhau đứng lên, thế vũ khí chống lại quân địch tàn ác.

(Trên quê nhà những anh hùng Điện Ngọc, NXB Giải phóng, 1969)

Đọc đọc văn bản.

Câu 1: các bạn cảm dìm được ý nghĩa sâu sắc gì của truyện ngắn qua:

a. Nhan đề tác phẩm

b. Đoạn mô tả cánh rừng xà nu dưới tầm đại bác

c. Hình ảnh những ngọn đồi, cánh rừng trải xa hút trung bình mắt, chạy tít tắp mang lại tận chân trời luôn trở đi quay trở về trong tác phẩm

Câu 2: người sáng tác vẫn coi “Rừng xà nu là truyện của một đời cùng được đề cập trong một đêm”. Hãy cho biết:

a. Người anh hùng mà cố Mết nói trong mẫu đêm nhiều năm ấy bao hàm phẩm hóa học đáng quý nào? so với nhân đồ dùng A phủ (Vợ ông chồng A Phủ – đánh Hoài), hình tượng Tnú gồm gì mới mẻ và lạ mắt hơn?

b. Bởi vì sao trong câu chuyện ai oán về cuộc đời Tnú, thay Mết kể đi kể lại rằng Tnú đã không cứu sinh sống được vk con, nhằm rồi ghi lại vào tâm trí bạn nghe câu nói: bọn chúng nó đã vắt súng, mình buộc phải cầm giáo?

c. Mẩu chuyện của Tnú cũng như của dân làng Xô Man thể hiện chân lý lớn tưởng nào của dân tộc bản địa ta trong thời đại bấy giờ? vày sao cầm Mết hy vọng chân lý đó yêu cầu được nhớ, được ghi nhằm truyền cho nhỏ cháu?

d. Những hình tượng vậy Mết, Mai, Dít, bé Heng tất cả vai trò gì trong việc khắc họa nhân vật bao gồm và làm khá nổi bật tư tưởng cơ bản của tác phẩm?

Câu 3: Theo anh (chị), hình ảnh cánh rừng xà nu và hình tượng nhân đồ gia dụng Tnú kết nối hữu cơ, khăng khít với nhau như vậy nào?

Câu 4: Nêu với phân tích phần nhiều cảm nhận của anh ý (chị) về vẻ đẹp nghệ thuật của tác phẩm.

Luyện tập

Viết một quãng văn vạc biểu xem xét và cảm hứng của anh (chị) về hình ảnh đôi bàn tay Tnú.

* biên soạn bài:

Rừng xà nu(Nguyễn Trung Thành)

Câu 1:

a. Ý nghĩa nhan đề tác phẩm

– Nghĩa tả thực: loại cây có nhiều ở Tây Nguyên → tạo thành phông nền hùng tráng, đậm màu Tây Nguyên mang đến câu chuyện bi thảm trong tác phẩm.

– Nghĩa tượng trưng: biểu tượng kì vĩ, mang đậm màu sử thi về vạn vật thiên nhiên và con tín đồ Tây Nguyên quật khởi trong binh lửa chống Mỹ.

b. Biểu tượng rừng xà nu dưới tầm đại bác.

– Sự đau thương, mất non (“không cây nào không biến thành thương, cây bị chặt đứt ngang thân mình, vật liệu nhựa ứa ra… từng cục máu lớn, vệt thương cứ loét mãi ra”). Hầu như đau thương cơ mà xà nu bắt buộc ghánh chịu tương tự như sự mất mát, thương nhức mà người dân cần chịu khi giặc tàn phá: anh Xút bị treo cổ lên cây vả, bà Nhan bị giặc chặt đầu,…

– đều phẩm chất tốt đẹp (“sinh sôi khỏe”, “ham ánh sáng”, “thơm ngấn mỡ màng”, “ưỡn tấm ngực che chắn cho làng”) của xà nu => Đó là ẩn dụ đến số phận đau thương cùng phẩm chất anh hùng của dân buôn bản Xô Man nói riêng và nhân dân Tây Nguyên nói chung.

c. Hình hình ảnh đồi xà nu, rừng xà nu “trông xa xa đến xỉu tầm mắt”, “nối tiếp cho tới chân trời”, lặp đi lặp lại trong truyện gợi ra cảnh rừng xà nu hùng tráng, gan góc và bất diệt, gợi ra sự bất diệt, dũng mãnh của con người Tây Nguyên dành riêng và nhỏ người nước ta nói thông thường trong cuộc phòng chiến kháng chiến chống mỹ giải phóng dân tộc cứu nước vĩ đại. Ấn tượng lưu lại trong ký ức tín đồ đọc đó là cái mênh mông của cánh rừng xà nu kiêu dũng. Đó là hóa học sử thi, chất nhân vật về niềm tin quật khởi của đồng bào Tây Nguyên.

Câu 2:

a. Phẩm chất, tính giải pháp của người anh hùng Tnú:

– Gan góc, táo bị cắn bạo, dũng cảm, chân thực (khi còn nhỏ dại cùng Mai vào rừng tiếp tế mang lại anh Quyết).

– Lòng trung thành với biện pháp mạng được thể hiện qua thách thức (bị giặc bắt, tra tấn, sống lưng T’nú ngang dọc vệt dao chém của quân địch nhưng anh vẫn gan góc, trung thành).

– Số phận đau thương: Không cứu được vợ con, bản thân bị bắt, bị tra tấn (bị đốt mười đầu ngón tay).

– Quật khởi vực lên cầm trang bị tiêu diệt đàn ác ôn.

b. Câu chuyện bi tráng về cuộc sống Tnú: “Tnú không cứu được vợ con”. Cầm Mết nhắc tới bốn lần đế dìm mạnh: khi chưa nạm vũ khí, Tnú chỉ có hai bàn tay ko thì ngay cả những tình nhân thương nhất Tnú cũng không cứu vãn được. Lời nói của thay Mết muôn khẳng định: chỉ gồm cầm vũ khí đứng dậy mới là tuyến đường sống duy nhất, mới đảm bảo được phần đa gì thân yêu, linh nghiệm nhất; chân lý bí quyết mạng tinh chết từ chính thực tiễn máu xương, tính mạng của dân tộc, những nhỏ người thương yêu nên đạo lý ấy nên ghi tạc vào xương cốt, trọng tâm khảm và truyền lại cho những thế hệ tiếp nối.

c. đạo lý được biểu đạt qua câu chuyện

Câu chuyện Tnú cùng với dân xã Xô man nói lên chân lý to của thời đại: “Không tất cả gì quý rộng độc lập, trường đoản cú do”. Phải chống lại mọi quân địch xâm lược, bao gồm cả phải vậy vũ khí với hi sinh tính mạng.

d. Vai trò của nhân vật: nắm Mết, Mai, Dít, Heng đối với việc làm rất nổi bật nhân thứ trung trung ương và nhà đề:

– nắm Mết, Mai, Dít, bé nhỏ Heng là việc tiếp nối những thế hệ có tác dụng nối nhảy tinh thần bất khuất của xóm Xô man nói riêng, của Tây Nguyên nói chung.

– cầm Mết: “quắc thước như 1 cây xà nu lớn” là hiện tại thân cho truyền thống lịch sử thiêng liêng, hình tượng cho sức khỏe tập thích hợp đế nổi lên đồng khởi.

– Mai, Dít là vậy hệ hiện tại tại, vào Dít tất cả Mai của xa xưa và bao gồm Dít của hôm nay. Vẻ rất đẹp của Dít là vẻ đẹp của sự kiên định, vững đá quý trong bão táp chiến tranh.

– bé nhỏ Heng là nắm hệ tiếp nối, kế tục phụ thân anh nhằm đưa trận đánh tới thành công cuối cùng.

Dường như cuộc chiến khốc liệt này đòi hỏi mỗi người nước ta phải có sức trỗi dậy của một Phù Đổng Thiên Vương.

Câu 3:

– Xà nu gắn bó với Tnú tự thời thơ dại (“khói xà nu hun tấm bảng đen để học tập chữ”),

– Xà nu ở bên Tnú trong những biến núm đau đớn, những bài học kinh nghiệm xương ngày tiết (“nhựa xà nu cháy bên trên mười đầu ngón tay Tnú”, chứng kiến Tnú không cứu được vk con)

– Xà nu cùng dân làng mừng đón Tnú trở sau này mấy năm đi lực lượng (“đuốc xà nu soi sáng tối anh sum vầy với buôn làng ở nhà cụ Mết”).

– Xà nu và Tnú luôn luôn được diễn tả ứng chiếu làm nổi bật lẫn nhau, Tnú như một cây xà nu đã trưởng thành và cứng cáp mạnh mẽ cùng đầy mức độ sống. Phẩm hóa học kiên cường, sức sống vong mạng của xà nu cũng chính là phẩm chất bất khuất, anh hùng của Tnú.

→ Xà nu hình tượng cho buôn bản Xô Man, Tnú hình tượng cho người hero trong phòng chiến

Câu 4:

Những vẻ đẹp nghệ thuật của tác phẩm:

– định hướng sử thi trình bày đậm nét ở toàn bộ các phương diện: đề tài, nhà đề, hình tượng, khối hệ thống nhân vật, giọng điệu…

– cách thức trần thuật: nhắc theo hồi ức qua lời của cầm cố Mết (già làng), nói bên bếp lửa gợi nhớ lối nhắc “khan” sử thi của những dân tộc Tây Nguyên, những bài xích “khan” được kể như các bài hát dài hát trong cả đêm.

– cảm giác lãng mạn: tính lãng mạn bộc lộ ở xúc cảm của tác giả biểu hiện trong lời trằn thuật, diễn đạt ở việc đề cao vẻ đẹp của vạn vật thiên nhiên và con bạn trong thế trái chiều với sự tàn ác của kẻ thù.

Xem thêm: Khái Quát Văn Học Việt Nam Từ Cách Mạng Tháng Tám Năm 1945 Đến Hết Thế Kỉ 20

Luyện tập

Gợi ý làm bài:

Bài viết tất cả theo những ý chủ yếu sau:

– hoàn cảnh nào dẫn tới bài toán Tnú bị đốt mười đầu ngón tay? (tóm tắt câu chuyện)

– Suy nghĩ cảm giác của em đôi với câu hỏi Tnú bị đốt mười đầu ngón tay?

+ Về tội lỗi của giặc (thằng Dục cùng đồng bọn tra tấn con người theo lối trung cổ)

+ Về tinh thần quật cường của người hero Tnú.

– bởi sao Tnú lại có phẩm hóa học anh hùng, bất khuất? (nêu lý tưởng to của dân tộc trong chống chiến kháng chiến chống mỹ cứu nước thể hiện tại qua phương pháp nói của các nhân thiết bị trong truyện)

Phân tích vẻ đẹp mẫu cây xà nu trong Rừng xà nu của Nguyễn Trung Thành

Cảm nhận biểu tượng câu xà nu qua lời nói của vậy Mết: không có cây gì mạnh bởi cây xà nu khu đất ta. Cây người mẹ ngã xuống cây con mọc lên. Đố chúng giết không còn rừng xà nu này

Chứng minh: Rừng xà nu của Nguyễn trung thành là khúc ca bi ai về nước nhà và con fan Tây Nguyên