Tìm m để bất phương trình có nghiệm là một trong những chủ đề trọng tâm, thường xuất hiện vào các bài kiểm tra, bài thi chương trình lớp 10. Tuy nhiên nhiều bạn học sinh chưa nắm vững được phương pháp và cách làm dạng toán này.

Bạn đang xem: Tìm m để bất phương trình có nghiệm đúng với mọi x thuộc r


Tìm m để bất phương trình có nghiệm


1. Phương pháp tìm m để bất phương trình có nghiệm

Phương pháp: Đối với các bài toán tìm điều kiện để bất phương trình nghiệm đúng với mọi x hay bất phương trình vô nghiệm ta sử dụng các lập luận như sau: (ta xét với bất phương trình bậc hai một ẩn)

f(x) > 0 vô nghiệm ⇔ f(x) ≤ 0 nghiệm đúng với ∀x ∈
*
. Nghĩa là
*
. Nghĩa là
*
.


Hướng dẫn giải

Đặt (m - 1)x2 + 2mx - 3 = f(x)

TH1: m - 1 = 0 ⇒ m = 1. Thay m = 1 vào bất phương trình ta được: 2x - 3 > 0⇒

*

TH2: m - 1 ≠ 0 ⇔ m ≠ 1

Để bất phương trình f(x) > 0 nghiệm đúng với mọi x

*

Vậy không có giá trị nào của m để bất phương trình có nghiệm đúng với mọi x thuộc

*
.

Ví dụ 2: Tìm m để các bất phương trình sau đúng với mọi x thuộc

*
.

a. (m - 3)x2 + (m + 1)x + 2 2 + (m - 3)x + 4 > 0

Hướng dẫn giải

a. Đặt (m - 3)x2 + (m + 1)x + 2 = f(x)

TH1: m - 3 = 0 ⇔ m = 3. Thay m = 3 vào bất phương trình ta được: 2x + 2 2 - 6m + 25 = (m - 3)2 + 16 ≥ 16,∀m

Vậy không có giá trị nào của m để bất phương trình có nghiệm đúng với mọi x thuộc

*


b. Đặt (m - 1)x2 + (m - 3)x + 4 = f(x)

TH1: m - 1 = 0 ⇔ m = 1. Thay m = 1 vào bất phương trình ta được: -2x + 4 > 0 ⇔ x 0 nghiệm đúng với mọi x

*

Vậy

*
thì bất phương trình có nghiệm đúng với mọi x thuộc
*
.

3. Bài tập tìm m để bất phương trình có nghiệm

Bài 1: Tìm m để bất phương trình x2 - 2(m + 1) + m2 + 2m ≤ 0 có nghiệm với mọi x ∈ <0; 1>

Hướng dẫn giải:

Đặt x2 - 2(m + 1) + m2 + 2m ≤ 0

Vậy bất phương trình có nghiệm đúng với ∀x ∈ <0; 1>

Phương trình f(x) = 0 có hai nghiệm thỏa mãn

*
\sqrt{2} \\ -2 \sqrt{2} \\ -2

Vậy với |m| 2x + 3

Bất phương trình tương đương với: m2x - mx 2 - m)x 2 - m = 0 ⇔m = {0;1} thì bất phương trình trở thành 0 2 - m ≠ 0 ⇔ m ≠ {0; 1} thì bất phương trình trở thành

*

Vậy m = -3 thì bất phương trình có nghiệm là một đoạn có độ dài bằng 2.



Bài 7: Tìm m để bất phương trình: x4 + 2mx2 + m ≥ 0 có nghiệm đúng với mọi x.

Hướng dẫn giải

Đặt t = x2, t ≥ 0

Khi đó bất phương trình trở thành:

f(t) = t2 +2mt + m ≥ 0 (*)

⇒Δ" = m2 - m

Trường hợp 1: Δ" ≤ 0 ⇔ m2 - m ≤ 0 ⇔ 0 ≤ m ≤ 1

Khi đó (*) luôn đúng.

Trường hợp 2: Nếu Δ" > 0, điều kiện là phương trình f(t) phải có hai nghiệm phân biệt thỏa mãn: t1 2 ≤ 0

Tóm lại ta cần suy ra như sau:

*

Vậy m ≥ 0 thì bất phương trình có nghiệm đúng với mọi giá trị x.

4. Bài tập vận dụng tìm m để bất phương trình có nghiệm

Bài 1: Cho tam thức f(x) = x2 - 2mx + 3m - 2. Tìm điều kiện của m để tam thức f(x) > 0, ∀x ∈ <1; 2> .

Bài 2: Xác định m sao cho với mọi x ta đều có: mx2 - 4x + 3m + 1 >0

Bài 3: Tìm m để bất phương trình: x2 - 2x + 1 - m2 ≤ 0 nghiệm đúng với ∀x ∈ <1; 2>.

Bài 4: Tìm m để bất phương trình: (m - 1)x2 + (2 - m)x- 1 > 0 có nghiệm đúng với mọi ∀x ∈ (1; 2).

Bài 5: Tìm m để bất phương trình: 3(m - 2)x2 + 2(m + 1)x + m - 1 2 - 2mx + 4 > 0 có nghiệm đúng với mọi ∀x ∈ (-1; 0,5).

Bài 7: Tìm điều kiện của m để mọi nghiệm của bất phương trình: x2 + (m - 1)x - m ≤ 0

đều là nghiệm của bất phương trình.

Bài 8: Với giá trị nào của m thì bất phương trình: (m - 2)x2 + 2mx - 2 - m 2 + 2)x2 - 2mx + 1 - m > 0

Nghiệm đúng với mọi x thuộc nửa khoảng (2; +∞)

Bài 10: Tìm giá trị của tham số m khác 0 để bất phương trình f(x) = 2mx2 - (1 - 5m)x + 3m+ 1>0 có nghiệm đúng với mọi x thuộc khoảng (-2; 0).

Bài 11: Tìm giá trị tham số để bất phương trình sau nghiệm luôn đúng với mọi x:

a. 5x2 - x + m > 0

b. mx2 - 10x - 5 2 - 2mx + 2 > 0

d. (m + 1)x2 - 2(m - 1)x + 3m - 3 0

Bài 13: Tìm m để các bất phương trình sau có nghiệm đúng với mọi x

a.
*
b.
*
c.
*

Bài 14: Cho bất phương trình:

*

Tìm m để bất phương trình có nghiệm đúng với mọi x thuộc

*
.

Bài 15: Tim m để các bất phương trình sau nghiệm đúng với mọi x.

Xem thêm: Đơn Vị Lưu Lượng Quạt Hút Cmh Là Gì ? Chuyển Đổi Đơn Vị Lưu Lượng Gió

a.

*

b.

*

c.

*

Bài 16: Xác định m để đa thức sau: (3m + 1)x² - (3m + 1)x + m + 4 luôn dương với mọi x.